ՔՊ-ի խոստումները՝ փչացված «կրուտիտներ»

Հանրությանը աղքատության մակարդակի նվազեցման վերաբերյալ տրված խոստումները կատարելու հարցում Քաղաքացիական պայմանագիր (ՔՊ) կուսակցության ներկայացուցիչները ընդունել են, որ «որոշակիորեն շեղվել են իրենց ծրագրից»։ Սակայն այս «շեղումը» ոչ միայն «որոշակի» չէ, այլև ամբողջական ձախողում է։

Իրական պատկերը շատ ավելի ցավալի է, քան պարզապես ցուցանիշների մի փոքրիկ անհամապատասխանությունը։ Օրինակ, Ազգային Ժողովի պատգամավոր Թադևոս Ավետիսյանը նշում է, որ եթե քաղաքական գործիչը խոստանում է կատարել 20 պայման, իսկ հետո ասում է, որ կատարել է ընդամենը 2-ը, իսկ մնացած 18-ը՝ ոչ, դա ոչ թե պարզապես խաբելը, այլ ի սկզբանե խաբելն է։

Իրենք սոցիալական ոլորտում չորս խոստում էին տվել՝ երեք կետով ձևակերպված, բայց ոչ մեկը չկատարեցին։ Օրինակ, նվազագույն աշխատավարձը պետք է դառնար 85 հազար դրամ, իսկ հիմա այն 75 հազար է։ Նվազագույն կենսաթոշակը պետք է հավասարվեր պարենային զամբյուղի արժեքին, սակայն այժմ այն 36 հազար դրամ է՝ մոտ 7 հազար դրամով պակաս։ Միջին կենսաթոշակը պետք է հավասարվեր նվազագույն սպառողական զամբյուղի արժեքին, մինչդեռ այն մոտ 50 հազար է, իսկ զամբյուղի արժեքը՝ 80 հազար։

Այս խոստումները շատ ուղիղ ձևակերպված են և հանրամատչելի, ուստի ցանկացած քաղաքացի կարող է կառավարության հնգամյա ծրագրում դրանք կարդալ և համոզվել, որ խաբել են։

Սակայն իշխանական շրջանակներից ստացված պատասխանը, որ ընտրողներին «պատասխան կտան», ավելի է խորացնում իրավիճակը։ Որո՞նք պատասխաններ են կարող տալ, երբ ակնհայտ է, որ խոստացածը չեն կատարել։ Պատասխան չունենալու դեպքում նրանք դիմում են «կրուտիտների» մոգոնման՝ փչելու, օդ տատանելու, քամի անելու։

Այս հարցում նախարարի հայտարարությունը, թե աղքատության նվազեցման ձախողումը պայմանավորված է միտինգներով և դրանց ստեղծած «անկայունությամբ», ոչ միայն անհեթեթ է, այլև զարմանալի։ Ի՞նչ օրը կգցի հասարակությունը, եթե նման պատճառաբանություն լսվի եվրոպական երկրում։

Սակայն սա Հայաստանն է, որտեղ իշխանության գագաթին է ՔՊ-ն։ Ուստի, իրենց ձախողումների համար պետք է գտնել մեղավորներ։ Այս անգամ մեղավորն ընդդիմությունն է՝ իր հանրահավաքներով։ Սակայն նաև այս պաշտպանությունը «կպնում» չէ։

Նախ, ՔՊ-ն իշխանության է եկել ութ տարի առաջ, և այդ ընթացքում երկիրը մի ցնցումից մեկ այլ ցնցման մեջ է գցվել։ Անկայունությունը ստեղծել են ոչ թե հանրահավաքները, այլ ինքն իրենք՝ իրենց ղեկավարման և ղեկավարել չկարողանալու արդյունքում։

Երկրորդ, միտինգների շրջանում, հատկապես ռուս-ուկրաինական հակամարտության հետ կապված, Հայաստանում տնտեսական որոշակի վերելք է եղել, ֆինանսական չնախատեսված ներհոսքեր ու եկամուտներ։ Ի՞նչն է ավելի կարևոր՝ միլիոններով պարգևատրվելը, թե՞ աղքատության կրճատումը։

Երրորդ, միտինգների ամենաընդգրկուն և տևական դրսևորումը եղել է 2024-ի ամռանը։ Թե բա՝ միտինգներն են մեղավոր։ Սա լուրջ հարցական է։ Ցանկացած երկրում հանրահավաքներ են լինում, անգամ՝ անհնազանդություններ։ Ֆրանսիայում, օրինակ, մի անգամ չենք տեսել, որ նախարար նման «կրուտիտներով» հանդես գա լրագրողների առջև։